Τα κόκκινα μάτια είναι από τα πιο συχνά και παρεξηγημένα συμπτώματα της σύγχρονης καθημερινότητας.Εμφανίζονται:
- μετά από πολλές ώρες μπροστά σε οθόνες
- στην αλλεργική περίοδο
- με φακούς επαφής
- σε ξηροφθαλμία
- μετά από κακό ύπνο ή έντονο στρες
Και πολύ συχνά, η πρώτη σκέψη είναι απλή:«Να βάλω ένα κολλύριο να φύγει το κόκκινο».
Έτσι εξηγείται γιατί εδώ και δεκαετίες τα αγγειοσυσπαστικά κολλύρια αποτελούν μία από τις πιο διαδεδομένες επιλογές αυτοφροντίδας.
Όμως:
- το κόκκινο είναι σύμπτωμα
- όχι διάγνωση
- και σπάνια η ρίζα του προβλήματος
Τι είναι τα αγγειοσυσπαστικά κολλύρια
Τα αγγειοσυσπαστικά κολλύρια περιέχουν ουσίες που προκαλούν σύσπαση των επιφανειακών αγγείων του επιπεφυκότα, όπως:
- τετραϋδροζολίνη
- ναφαζολίνη
- (παλαιότερα) οξυμεταζολίνη
Η δράση τους είναι:
- άμεση
- ορατή
- εντυπωσιακή
Μέσα σε λίγα λεπτά:
→ το κόκκινο μειώνεται
→ τα μάτια φαίνονται «καθαρά»
Η δράση τους είναι καθαρά συμπτωματική.
Γιατί δημιουργήθηκαν – το ιστορικό πλαίσιο
Τα αγγειοσυσπαστικά αναπτύχθηκαν σε μια εποχή όπου:
- η ξηροφθαλμία θεωρούνταν σπάνια
- η δυσλειτουργία των βλεφάρων δεν είχε αναγνωριστεί
- το δακρυϊκό φιλμ δεν είχε αναλυθεί σε φάσεις
- η καθημερινή υγιεινή των βλεφάρων δεν υπήρχε ως έννοια
Ο στόχος τους ήταν:γρήγορη αισθητική αποκατάσταση της ερυθρότητας
Όχι:
- μακροχρόνια θεραπεία
- πρόληψη
- σταθεροποίηση της οφθαλμικής επιφάνειας
Για περιστασιακή χρήση, ο ρόλος τους ήταν ξεκάθαρος.
Τι κάνουν – και τι ΔΕΝ κάνουν
Τι κάνουν:
- συστέλλουν επιφανειακά αγγεία
- μειώνουν προσωρινά την ερυθρότητα
Τι ΔΕΝ κάνουν:
- δεν μειώνουν τη φλεγμονή
- δεν ενυδατώνουν ουσιαστικά
- δεν αποκαθιστούν το δακρυϊκό φιλμ
- δεν βελτιώνουν τη λειτουργία των βλεφάρων
Στην πράξη λειτουργούν σαν make–up για τα μάτια.
Το μεγάλο πρόβλημα: Reboundhyperemia – το φαινόμενο που μπερδεύει τον κόσμο
Η συχνή ή παρατεταμένη χρήση μπορεί να οδηγήσει σε:reboundhyperemia
δηλαδή:
- μετά το τέλος της δράσης
- τα αγγεία διαστέλλονται περισσότερο
- το κόκκινο επιστρέφει εντονότερο
Αυτό δημιουργεί:
- φαύλο κύκλο
- συχνότερη χρήση
- αίσθηση «εξάρτησης»
Abelson MB et al., Survey of Ophthalmology
Γιατί ο κόσμος συνεχίζει να τα χρησιμοποιεί
Όχι από άγνοια.Αλλά γιατί:
- το αποτέλεσμα είναι άμεσο
- είναι εύκολα διαθέσιμα
- δεν απαιτούν συνταγή
- υπάρχει κοινωνική πίεση (δουλειά, εμφάνιση, έξοδος)
Ο χρήστης δεν κάνει λάθος.Απλώς δεν του έχει εξηγηθεί το πλαίσιο.
Oculosan, Septobore & παρόμοια κολλύρια
Προϊόντα αυτής της κατηγορίας:
- έχουν περιστασιακό ρόλο
- προσφέρουν προσωρινή ανακούφιση
- δεν είναι καθημερινή λύση
Το πρόβλημα δεν είναι η ύπαρξή τους.Το πρόβλημα είναι η λανθασμένη προσδοκία.
Υπάρχει «λεύκανση» χωρίς αγγειοσύσπαση;
Ναι — και εδώ υπάρχει μεγάλη σύγχυση.NaviInfla οφθαλμικό διάλυμα.
Ανήκει σε άλλη φιλοσοφία:
- χωρίς αγγειοσυσπαστικά
- με φυσικά εκχυλίσματα
- στοχεύει στη μείωση ερεθισμού & φλεγμονής
- προσφέρει πιο «φυσική» όψη ματιού
Δεν «σβήνει» το κόκκινο τεχνητά —βοηθά το μάτι να ηρεμήσει.
Ποια είναι συνήθως η πραγματική αιτία των κόκκινων ματιών
Στις περισσότερες περιπτώσεις, το κόκκινο σχετίζεται με:
- αστάθεια δακρυϊκού φιλμ
- αυξημένη εξάτμιση
- μικροφλεγμονή
- δυσλειτουργία βλεφάρων
- αλλεργικό ή περιβαλλοντικό φορτίο
TFOSDEWSIIReport, 2017
Ποιοι έχουν πιο συχνά κόκκινα μάτια;
Ιδιαίτερα επιρρεπείς ομάδες:
- χρήστες οθονών & υπολογιστών
- φακοφόροι (χρήστες φακών επαφής)
- αλλεργικοί ασθενείς
- παιδιά (τρίψιμο ματιών)
- άτομα με ροδόχρου ακμή
- άτομα με βλεφαρίτιδα / MGD
- εργαζόμενοι σε κλιματιζόμενους χώρους
Σε όλες αυτές τις ομάδες, τα βλέφαρα παίζουν καθοριστικό ρόλο.
Τεχνητά δάκρυα: δεν είναι όλα ίδια
Ο κόσμος αναζητά συχνά:
- Visionlux Plus
- THEALOZ
- Systane
- Navitae Plus
Και σωστά — γιατί χρειάζονται.
Κατηγορίες
Υδατικά→ άμεση ενυδάτωση
Με υαλουρονικό / trehalose→ μεγαλύτερη διάρκεια, καλύτερη άνεση
Spray τεχνητών δακρύων→ εφαρμογή από απόσταση→ ακόμα και σε ανοιχτό ή κλειστό μάτι
FloraVisionSpray (κόκκινο)
- κατάλληλο για κόκκινα & ερεθισμένα μάτια
- φυσικά εκχυλίσματα
- υαλουρονικό νάτριο
- ψεκασμός απευθείας στο μάτι
Ιδανικό για:
- παιδιά
- άτομα που δεν αντέχουν σταγόνες
- συχνή χρήση μέσα στην ημέρα
Όμως: τα τεχνητά δάκρυα δεν αρκούν μόνα τους.
Ο ρόλος των τεχνητών δακρύων – και οι διαφορές τους
Τα τεχνητά δάκρυα:
- ενυδατώνουν
- αραιώνουν φλεγμονώδεις παράγοντες
- βελτιώνουν την άνεση
Υπάρχουν:
- υδατικά
- με υαλουρονικό
- λιποενισχυμένα
- spray (για παιδιά & ευαίσθητους)
Είναι απαραίτητα, αλλά: από μόνα τους δεν αποκαθιστούν τη λιπιδική ισορροπία.
Τα βλέφαρα: ο πραγματικός ρυθμιστής της ερυθρότητας
Τα βλέφαρα:
- παράγουν τη λιπιδική στιβάδα
- καθορίζουν πόσο «κρατάνε» τα δάκρυα
- έρχονται καθημερινά σε επαφή με ρύπους, αλλεργιογόνα, μακιγιάζ
Όταν δυσλειτουργούν:
→ το μάτι κοκκινίζει
→ ακόμη κι αν «έχει δάκρυ»
Baudouin C. et al., The Ocular Surface
Το σύγχρονο framework (Dermophthalmology)
Η λύση δεν είναι:να «ασπρίσουμε» το μάτι
Η λύση είναι:να σταθεροποιήσουμε το σύστημα
Framework καθημερινής φροντίδας
- Υγιεινή & υποστήριξη βλεφάρων
- Βελτίωση λιπιδικής ισορροπίας
- Στοχευμένη ενυδάτωση
- Μείωση αλλεργικού & φλεγμονώδους φορτίου
Ο ρόλος της σειράς Ophthalmogen (η βάση της λύσης)
Η σειρά Ophthalmogen δεν είναι αγγειοσυσπαστική.Δεν «ασπρίζει» τα μάτια σε 5 λεπτά.Δουλεύει στη ρίζα.
OphthalmogenEYE10 – Θερμική αποσυμφόρηση
- 1–2 φορές/εβδομάδα
• ρευστοποιεί το meibum
• μειώνει την εξάτμιση
• βελτιώνει τη σταθερότητα του φιλμ
Blackie CA et al., Cornea
OphthalmogenGel – Μασάζ βλεφάρων
- καθημερινή ή συχνή χρήση
• ήπιο μασάζ
• μείωση μικροφλεγμονής
• πρόληψη χρόνιας ερυθρότητας
Bron AJ et al., Ocular Surface
OphthalmogenSpray – Καθημερινή υποστήριξη
- χρήση μέσα στη μέρα
• σε κλειστά μάτια
• ιδανικό για αλλεργικούς, παιδιά, ευαίσθητους
Δεν αντικαθιστά τα κολλύρια – τα συμπληρώνει σωστά.
FAQ – Χωρίς αντιπαράθεση
Να κόψω τα αγγειοσυσπαστικά;
Όχι απότομα. Χρειάζεται αλλαγή στρατηγικής, όχι πανικός.
Μπορούν να χρησιμοποιηθούν;
Ναι, σπάνια και περιστασιακά. Η ορθή χρήση τους δεν θα επιβαρύνει την εμφάνιση των ματιών.
Γιατί κοκκινίζουν τα μάτια ενώ βάζω σταγόνες;
Γιατί συχνά το πρόβλημα είναι στα βλέφαρα.
Συμπέρασμα
- Τα αγγειοσυσπαστικά δεν είναι θεραπεία
• Το κόκκινο δεν είναι νόσος
• Η άμεση λεύκανση δεν σημαίνει υγεία
• Η σταθερότητα του δακρυϊκού φιλμ είναι το κλειδί
• Τα βλέφαρα είναι ο ρυθμιστής
• Η σωστή καθημερινή φροντίδα αλλάζει την εικόνα μακροπρόθεσμα
Όταν κατανοήσουμε γιατί κοκκινίζουν τα μάτια,δεν θα ψάχνουμε πια πώς να τα «ασπρίσουμε» —αλλά πώς να τα κρατήσουμε υγιή.
